معرفی 14 گنبد مشهور جهان

گنبدها یکی از زیباترین سازه‌های معماری به شمار می‌روند که در همه جای دنیا از خاورمیانه تا اروپا بر پیکر بناهای مدرن و باستانی تراشیده شده‌اند. از این‌رو شاید بتوان گنبدها را نقطه مشترک تمامی تمدن‌ها در طول تاریخ دانست. آن‌گونه که تاریخ گواهی می‌دهد امپراتوری ساسانی پیشگام ساخت گنبدهایی در مقیاس بزرگ در قلمرو سرزمین‌های پارس بوده است. پس از آن هم محبوبیت این سازه‌ها در اروپا و در طول رنسانس و عصر باروک افزایش پیدا کرده و منجر به پدید آمدن برخی از مشهورترین گنبدهای جهان در این سرزمین‌ها شد. قاصدک 24 برخی از مشهورترین گنبدهای جهان را برای شما گردآورده است.

گنبد کلیسای جامع سنت باسیل

کلیسای جامع سنت باسیل که به واسطه رنگ‌های دیدنی خود مشهور است، در مسکو واقع شده و بین سال‌های 1534 تا 1561 میلادی توسط ایوان مخوف ساخته شده است. گفته می‌شود که ایوان این کلیسا را برای یادبود تسخیر قلعه‌های مربوط به قوم تاتار یعنی کازان و استراخان بنا کرده است.

شاید به همین دلیل باشد که طراحی و معاری ساختمان هیچ شباهتی به معماری روسیه نداشته و هیچ‌چیز مشترکی با سنت بیزانسی تا قبل از ساخت این کلیسا یافت نمی‌شود. این را هم باید اضافه کرد که کلیسای جامع سنت باسیل از 9 گنبد پیازی شکل تشکیل شده؛ نوعی از گنبد که به شکلی غالب برای گنبدهای کلیسا در روسیه تبدیل شده است.

گنبد تاج محل

تاج محل در آگرا یک آرامگاه وسیع متشکل از سنگ‌های مرمر است که بین سال‌های 1632 و 1653 به دستور شاه جهان امپراتور مغول و به یاد همسر محبوبش ساخته شده است. چشمگیرترین ویژگی تاج محل را می‌توان در گنبد مرمرینی خلاصه کرد که مشرف بر مقبره است. ارتفاع بنا که به 35 متر می‌رسد، درست مشابه طول پایه و بنای آن است و طوری برجسته شده که گویی بر روی یک طبل استوانه‌ای جا خوش کرده است. نوک این گنبد مشهور با طراحی لوتوس مزین شده است.

گنبد ایاصوفیه

ایاصوفیه که ساخت آن به قرن ششم میلادی برمی‌گردد، در استانبول واقع شده و در اصل کلیسای جامع قسطنطنیه بوده است. این بنا در حقیقت در قرن 15 میلادی و پس از فتح شهر به دست عثمانی‌ها به یک مسجد تبدیل شد و اکنون نیز یک موزه است. گنبد عظیم این بنا که شاهکار مهندسی و معماری رومی‌ها است، 31 متر قطر داشته و آنچه را که برای بیش از 1000 سال بزرگ‌ترین فضای سرپوشده جهان بود، در بر گرفته است.

گنبد باسیلیکای سنت پیتر

ساخت باسیلیکای سنت پیتر در روم در سال 1506 میلادی آغاز شده و در سال 1615 به پایان رسید. در حقیقت به خاطر گنبدهای مشهور پانتئون و فلورانس دومو بود که معماران سنت پیتر به دنبال روش‌هایی بودند تا گنبد این بنا را از ابتدا طوری بسازند که به عنوان بزرگ‌ترین گنبد عالم مسیحیت در چشم همگان جلوه‌گر شود. در سال 1547 میکل آنژ معروف گنبد این بنا را از نو طراحی کرد.

این را هم باید بدانید که ارتفاع باسیلیکای سنت پیتر از کف بنا تا نوک صلیب بیرونی به 136.57 متر رسیده و از این رو بلندترین گنبدهای جهان به شمار می‌رود.

گنبد پانتئون

پانتئون که در رم واقع شده در سال 126 پس از میلاد به عنوان معبدی برای تمام خدایان رومی ساخته شد و از قرن هفتم میلادی نیز به عنوان کلیسای کاتولیک رومی به کار خود ادامه داد. پانتئون با یک گنبد بتونی مزین شده که یک دهانه مرکزی دارد. تقریبا با گذشت دو سده از ساخت بنا نیز، گنبد مشهور پانتئون هنوز بزرگ‌ترین گنبد بتونی جهان به شمار می‌رود.

گنبد قبه الصخره

قبه الصخره که ساخت آن در سال 691 پس از میلاد به پایان رسید، یکی از نخستین و مشهورترین دستاوردهای معماری اسلامی به شمار می‌رود. این بنا که در محل حرم شریف قرار گرفته، در واقع روی یکی از مشهورترین بناهای مذهبی جها بنا شده است؛ بنایی که یکی از پر تنش‌ترین‌ها نیز در میان ادیان مختلف است.

قبه الصخره بر خلاف باور عموم، یک مسجد نیست، بلکه زیارتگاهی است که یک سنگ مقدس از قسمت زیرین سقف بلند آن محافظت می‌کند. به نظر می‌رسد که قبه الصخره دیدنی‌ترین بنای شهر قدیم باشد که با گنبد چشم نواز طلایی مزین شده که از دور نیز قابل رؤیت است. نمای داخلی ساختمان نیز با خوشنویسی عربی و سرامیک‌ها و موزائیک‌های پر زرق و برق تزیین شده است.

گنبد مسجد شاه

مسجد شاه یا مسجد امام اصفهان به عنوان یکی از شاهکارهای معماری ایرانی در دنیا شناخته می‌شود. ساخت این بنا به سال 1611 میلادی برمی‌گردد و شکوه آن بیشتر به واسطه زیبایی کاشی‌های هفت رنگ آن و نیز کتیبه‌های خوشنویسی شده است. این را هم بد نیست بدانید که خاندان صفویه در واقع آغازگر رنسانسی در ساخت گنبدهای پارسی بوده و گنبد مسجد شاه نیز با ارتفاع 53 متر، بلندترین گنبد شهر بوده است.

ویژگی منحصربه‌فرد این گنبد و سایر گنبدهای ایرانی نیز کاشی‌های رنگارنگی است که هم در معماری بیرونی و هم داخلی بنا به کار رفته‌اند.

گنبد سانتا ماریا دِل فیوره

باسیلیکای سانتا ماریا که ساخت آن در سال 1436 و در سبک گوتیک به پایان رسید، کلیسای جامع زیبای فلورانس و نماد این شهر به شمار می‌رود. این باسیلیکا یکی از بزرگ‌ترین کلیساهای ایتالیا بوده و تا عصر مدرن گنبد مشهور آن یکی از بزرگ‌ترین گنبدهای دنیا بود. در حال حاضر نیز این گنبد بزرگ‌ترین گنبد آجری حال حاضر دنیا است.

گنبد رایشستاگ

ساخت رایشستاگ در سال 1894 به پایان رسید تا به عنوان ساختمان جدید پارلمان برای امپراتوری تازه متحد شده آلمان مورد استفاده قرار بگیرد. معمار رایشستاگ، پل والوت، قصد داشت تا این بنا را شبیه به یک کاخ عصر رنسانس طراحی کند. این ساختمان هم‌چنین در سال 1933 در اثر یک آتش سوزی عمدی توسط یک کمونیست به شدت آسیب دید. اما پس از متحد شد آلمان شرقی و غربی به مکانی برای نشست‌های پارلمان آلمان جدید یعنی بوندستاگ تبدیل شد.

ساختمان رایشستاگ در طول سال‌ها در معرض تغییرات و تعمیرات زیادی قرار گرفته است. در طول این تغییرات نیز یک گنبد شیشه‌ای توسط معماری انگلیسی به نام نورمن فاستر به این مجموعه اضافه شد. گنبد زیبای ساختمان هم‌چنین نمایی 360 درجه به کل شهر برلین دارد.

گنبد مسجد شیخ لطف‌الله

مسجد شیخ لطف‌الله که اوایل قرن شانزدهم میلادی در اصفهان ساخته شده، یکی دیگر از شاهکارهای معماری ایرانی به شمار می‌رود. این مسجد بر خلاف مسجد شاه قرار بود یک مسجد خصوصی در دربار سلطنتی باشد. به همین دلیل هم مسجد هیچ مناره‌ای نداشته و اندازه آن نیز نسبت به سایر مکان‌های مشابه کوچک‌تر است. در پایان باید اضافه کرد که این مسجد به واسطه گنبد مسطح و زیبای خود در سراسر تاریخ همواره به عنوان مسجد گنبدی نام برده شده است.

گنبد پروژه اِدِن (Eden Project)

پروژه ادن که در کورن وال در انگلستان واقع شده، بزرگ‌ترین گلخانه جهان است. ساخت این پروژه چیزی نزدیک به 2 سال و نیم به طول انجامیده و در سال 2001 درهای آن به روی عموم باز شده است. به علاوه این پروژه از دو محوطه سرپوشیده متشکل از گنبدهای به هم پیوسته‌ای است که گونه‌های گیاهی از سراسر جهان را در خود جای داده‌اند.

محوطه اول این پروژه در حقیقت شبیه‌سازی یک محیط گرمسیری و محوطه دوم نیز یک حیط مدیترانه‌ای است. این را هم باید افزود که گنبدهای بنا از صدها شش ضلعی و پنج ضلعی تشکیل شده است که به چارچوب‌های فولادی وصل هستند.

گنبد بزرگ سانچی

گنبد بزرگ سانچی قدیمی‌ترین بنای سنگی هند است و در حقیقت به سفارش امپراتور آشوکای بزرگ در قرن سوم پیش از میلاد ساخته شده است. هسته اصلی این بنا یک گنبد آجری ساده بوده که به نظر می‌رسد بر روی آثار باقی مانده از بودا بنا شده باشد.

آن‌طور که مستندات نشان می‌دهد ساختمان گنبد بزرگ سانچی یک قرن بعد با ورقه‌های سنگی به دو برابر اندازه واقعی خود گسترش پیدا کرده است. گنبد ساچی در نزدیکی قسمت فوقانی خود مسطح شده و سه سایبان کوچک روی آن قرار گرفته است.

گنبد کلیسای جامع سنت پل

کلیسای جامع سنت پل که در قرن هفدهم میلادی ساخته شده، یکی از مشهورترین و شناخته‌شده‌ترین دیدنی‌های شهر لندن است. این کلیسا در طول جنگ جهانی دوم هدف بمباران قرار گرفت اما توسط آتشنشانان از نابودی رهایی یافت. گنبد شگفت‌انگیز کلیسای سنت پل با الهام از باسیلیکای سنت پیتر در رم ساخته شده و 108 متر ارتفاع دارد. به علاوه گنبد بیرونی که بلندتر است ارتباطی با بنای اصلی نداشته اما نمایی دیدنی دارد. این در حالیست که دو گنبد داخلی که کوتاه‌تر هستند، در کنار گنبد بلند‌تر نوعی تعادل را به وجود آورده‌اند.

گنبد عمارت کنگره ایالات متحده

ساختمان کنگره که در کاپیتول هیل در واشنگتن قرار گرفته، محل تشکیل جلسات کنگره ایالات متحده آمریکاست. نخستین جلسه کنگره نیز در کاپیتول در سال 1800 در حالی که ساختمان آن هنوز ناتمام بود، تشکیل شد. گنبد آهنی ساختمان نخستین گنبدی نیست که بر فراز آن ساخته شده، بلکه دومین آن است. گنبد اولیه عمارت پس از افزایش مساحت ساختمان در سال 1850 با گنبد دوم جایگزین شد تا پذیرای تعداد بیشتر نمایندگان از ایالت‌های جدید باشد.

جمع‌بندی

در پایان یادآور می‌شویم که قابلیت رزرو هتل در تمامی مناطق ایران به صورت آنلاین هم اکنون در سایت قاصدک 24 مهیاست. هم‌چنین مسافران می‌توانند جهت خرید بلیط اتوبوس، قطار و بلیط ارزان هواپیما به سایت این آژانس مسافرتی مراجعه کنند.

ناگفته نماند امکان خرید انواع تور مسافرتی اعم از تور هند، تور سریلانکا، تور روسیه، تور مالزی، تور استانبول و... در قاصدک 24 وجود دارد. این سایت متعلق به شرکت «فرش تا عرش قاصدک کارمانیا» است. در ضمن می‌توانید برای مشاوره و اطلاعات بیشتر با شماره 02175269 تماس بگیرید و از راهنمایی کارشناسان بهره‌مند شوید.

سوالات متداول درباره گنبدهای مشهور جهان